Al met al werd de winter van 2014-2015 geen fantastische winter. Veel druilerig weer, veel regen en gladheid maar slechts een paar dagen met echte sneeuw.

Op één van die dagen met wél echte sneeuw ging ik met de hond en de Hasselblad het Asserbos in.

(an English version of this article will soon be online)

Het Asserbos heet eigenlijk het Sterrebos en wie op de kaart kijkt (zie hier) ziet waarom. In het bos ligt een aantal kruisingen van 4 paden, dus met acht paden (of wegen) die van één punt vertrekken. In enkele gevallen ligt rond die kruisingen ook een enkel pad dat in een cirkel loopt. Het is een bos om op zondag in te flaneren met een wandelstok, of (als dame) met een paraplu of parasol. Het is in de 18e eeuw aangelegd en loopt bijna tot in de binnenstad. De Hertenkamp is de verbindende schakel tussen bos en stad.

Ik houd ervan om uren in dat bos rond te lopen, als tiener woonde ik er dichtbij en liet er al de hond uit. De hond van toen heette Felix (want hij kwam van de groenteboer met dezelfde naam, op de Zwartwatersweg in Assen) en hij was een klein zwart hondje, dat op commando naast mij op de houten bankjes kwam zitten. Ik kende toen al het bos als de achterkant van mijn hand en dat is nog altijd zo. Op een donkere nacht zonder maan kan ik er de weg blind vinden, en soms maak ik zo'n wandeling ook, met de hond.

De hond van vandaag de dag is een herder en ze is in één van de foto's hieronder te zien.

 

Alle foto's in dit blog zijn van één rol Kodak Portra 400. Een film waar ik gek op ben. In mijn Hasselblad en met de Zeiss-lenzen zingt deze film wanneer hij juist wordt belicht. 

 

Voor dat juiste belichten heb ik een eenvoudige aanpak.

Ten eerste waardeer ik de film op 200 ASA, want de 400 die Kodak op de verpakking zet is weliswaar een terechte waardering, maar voor de verzadigde kleuren waarvan ik houd, heb ik meer licht op de film nodig. 

Ten tweede gebruik ik een goede lichtmeter die ook licht kan meten met een gericht bereik. In mijn geval is dat de Gossen Lunasix 3 (klik hier om op Google te zien), een grote meter met een voorzetstuk dat het mogelijk maakt om te meten in een baan van 15º of 7,5º. Veel mensen vinden de meter te groot (denk aan de afmetingen van een flinke mobiele telefoon uit de jaren '90) maar hij is erg goed en niet erg duur. De mijne kostte rond de vijftig euro, terwijl een 'echte' gebruikte spotmeter zoals een Minolta, Sekonic of Pentax meter al snel het drievoudige kost en een nieuwe het tienvoudige.

Met die lichtmeter meet ik van mijn scène het donkerste deel waarin ik nog doortekening wil zien in de foto. Er zijn soms delen in de foto waarin ik géén doortekening wil hebben, die kunnen rustig 'dichtlopen' en helemaal zwart worden. Bij portretten geldt dit vaak, bijvoorbeeld.

Ik stel de camera in op de gevonden combinatie van sluitertijd en lensopening, stel dan scherp en druk af.

Voor de Portra 400 film geldt dat hij gemakkelijk vijf stops lichtomvang kan verwerken, en dat hij beter omgaat met overbelichting dan met onderbelichting. De hierboven beschreven aanpak zorgt ervoor dat er zéker geen onderbelichting plaatsvindt, en zolang ik ervoor zorg dat de totale belichtingsomvang maximaal vijf stops bedraagt, komt de film er wel uit. 

 

In het geval van de sneeuwlandschappen hieronder, is het niet erg (en zelfs bijna onvermijdelijk) dat er méér dan vijf stops belichtingsomvang op de film belanden. Maar, om in witte sneeuw de doortekening kwijt te raken is niet per sé een probleem... :) 

Alle foto's geschoten met een Hasselblad 500C/M op statief en Carl Zeiss 2.8/80mm Planar lens erop. Kodak Portra 400 ASA.

 

Johan Niels Kuiper Fotograaf in Assen - Asserbos in de sneeuw, Hasselblad

Toen ik op het Roldertorenpad aankwam, fietste mij een fietser tegemoet. Ik had nog geen lichtmeting gedaan maar nam een gok. 

De foto is onderbelicht, waardoor de film veel rood en paars laat zien. Ten dele gecorrigeerd.

 

Johan Niels Kuiper Fotograaf in Assen - Asserbos in de sneeuw, Hasselblad

De contouren van het NAM-gebouw door de optrekkende mist. Tegenlicht zorgt voor de paarse reflecties van de lens op het beeld.

 

Johan Niels Kuiper Fotograaf in Assen - Asserbos in de sneeuw, Hasselblad

Blauwe lucht, stuifsneeuw valt van de boomtakken.

 

Johan Niels Kuiper Fotograaf in Assen - Asserbos in de sneeuw, Hasselblad

Op de grond is de mist nog niet verdwenen maar de zon is op komst.

 

Johan Niels Kuiper Fotograaf in Assen - Asserbos in de sneeuw, Hasselblad

De tweede foto van het pad in de sneeuw, toen de fietser eenmaal was verdwenen en ik een lichtmeting had gedaan. 

Het verschil met de onderbelichte foto is opmerkelijk en ik vind dat ze elkaar versterken. Zoek de verschillen, zogezegd.

 

Sneeuw op de toppen van een dennenboom, midden in het bos. Kodak Portra 400 is fantastisch.

De film houdt het nog steeds goed vol, van vol wit naar de donkerste delen in de schaduw van de boom. 

 

Meer sneeuw in boomtoppen. Het blauwige winterlicht in de schaduwen zorgt ervoor dat de sneeuw bijna net zo blauw lijkt als de lucht.

 

Nogmaals het NAM-gebouw, nu met belichting voor de schaduwkant van de hond (die altijd enorm geniet van de sneeuw). Weer: zoek de verschillen!

 

Alle negatieven gescand op 3200dpi met een Imacon Photo, Imacon software en een Apple Mac G4. Beelden van 50 megapixel per stuk, afdrukken op 60x60 centimeter is probleemloos mogelijk. Eerdaags ga ik er zeker één op die afmetingen laten afdrukken en van het uitpakken van die afdruk zal ik een filmpje maken en hier plaatsen. Een grote print is iets dat je moet zien in zijn relatie tot de omgeving om hem écht te kunnen waarderen!